
అమరావతిలో 5 గ్రామాల మీదుగా సీడ్ యాక్సెస్ రోడ్డు
ఇటీవల 12.57 ఎకరాల భూమి సేకరణకు నోటిఫికేషన్
సీడ్ యాక్సెస్ రోడ్డు నిర్మాణం సందర్భంగా ఎఫెక్ట్ అవుతున్న గ్రామాల్లో ఆందోళనలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. ఏపీసీఆర్డీఏ సీడ్ యాక్సెస్ రోడ్ నిర్మాణానికి అవసరమైన భూమి సేకరణకు నోటిఫికేషన్ జారీ చేసింది. గుంటూరు జిల్లా కలెక్టర్ ఎ తమీమ్ అన్సారియా ఈ నోటిఫికేషన్ను విడుదల చేశారు. ఇది ఏపీసీఆర్డీఏ కమిషనర్ కె కన్నబాబు అభ్యర్థన మేరకు జరిగింది. మొత్తం 12.57 ఎకరాల భూమిని సేకరిస్తున్నట్టు అధికారిక వర్గాలు తెలిపాయి. ఇందులో ఐదు గ్రామాలు (ఉండవల్లి, పెనుమాక, మందడం-1, రాయపూడి-1, రాయపూడి-2) పరిధిలోని భూములు ఉన్నాయి.
వేగంగా ఫేజ్-2 రోడ్డు నిర్మాణ పనులు
అమరావతి రాజధాని ప్రాజెక్టు 2014లో ప్రారంభమైనప్పటి నుంచి భూసమీకరణ, ల్యాండ్ పూలింగ్ స్కీమ్ (ఎల్పీఎస్) కీలకమైన అంశాలుగా ఉన్నాయి. ఇప్పటికే 34,000 ఎకరాలకు పైగా భూములు సమీకరించారు. ఇందులో ఫేజ్-1లోని ప్రధాన పనులు జరుగుతున్నాయి. సీడ్ యాక్సెస్ రోడ్ ఫేజ్-2లో భాగంగా 3.92 కిలోమీటర్ల పొడవున నిర్మాణం జరగనుంది. దీని అంచనా వ్యయం రూ.190 కోట్లు. ఈ రోడ్ విజయవాడ నుంచి అమరావతి కోర్ సిటీ, ప్రభుత్వ కాంప్లెక్స్లకు కనెక్టివిటీని మెరుగు పరుస్తుంది. ట్రాఫిక్ జామ్లను తగ్గిస్తుంది. అభివృద్ధి పనులను వేగవంతం చేస్తుందని అధికారులు చెబుతున్నారు. గుంటూరు కాలువపై స్టీల్ బ్రిడ్జి నిర్మాణం ఫిబ్రవరి నాటికి పూర్తవుతుందని, ఇది మంగళగిరి సమీపంలోని సమస్యలను పరిష్కరిస్తుందని అధికారులు చెబుతున్నారు.
ఈ రోడ్డుతో రియల్ ఎస్టేట్ విలువలు పెరుగుతాయి...
ప్రభుత్వం ఈ ప్రాజెక్టును రాజధాని అభివృద్ధికి కీలకమైనదిగా చూస్తోంది. మున్సిపల్ అడ్మినిస్ట్రేషన్ అండ్ అర్బన్ డెవలప్మెంట్ మంత్రి పొంగూరు నారాయణ ఈ రోడ్ నిర్మాణాన్ని స్వయంగా పర్యవేక్షిస్తున్నారు. దీని ద్వారా రాజధాని ప్రాంతంలో రియల్ ఎస్టేట్ విలువలు పెరుగుతాయని, ఆర్థిక వృద్ధి జరుగుతుందని ఆయన అభిప్రాయపడ్డారు. ముఖ్యమంత్రి చంద్రబాబు నాయుడు కూడా రైతుల ఆందోళనలను ముందుగానే పరిష్కరించేందుకు జాగ్రత్తలు తీసుకున్నారని, జాయింట్ యాక్షన్ కమిటీ (జేఏసీ) ద్వారా వచ్చే సమస్యలను వేగంగా తీర్చాలని అధికారలు, మంత్రులకు సూచించారు.
రైతులు, బాధితుల కోణం
భూసేకరణ ప్రధానంగా వ్యవసాయ భూములపైనే కేంద్రీకృతమైంది. మందడం గ్రామంలో 142 ఇళ్లు తొలగించాల్సి వస్తోంది. ఈ విషయం అధికారులు స్పష్టం చేయకపోయినా గ్రామస్తులు లెక్కలు వేసి చెప్పారు. ఇందులో దేవాలయాలు కూడా ఉన్నాయని ఆందోళనలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. మందడం గ్రామానికి చెందిన రైతు దొండపాటి రామారావు (రాము) ఒత్తిడి కారణంగా మంత్రులు నిర్వహిస్తున్న గ్రామ సభలోనే గుండెపోటుతో మరణించారు. ల్యాండ్ పూలింగ్ కింద భూములు ఇవ్వడానికి ముందుకు రాని రైతుల నుంచి ఈ సేకరణ జరుగుతుంది. ఇది భూసేకరణ చట్టం-2013 కింద జరుగుతోంది.
ల్యాండ్ టు ల్యాండ్ ఎప్పుడు?
ప్రభుత్వం బాధితులకు ల్యాండ్-టు-ల్యాండ్ పరిహారం, ఆర్థిక సహాయం, ఇళ్ల సైట్లు అందిస్తామని హామీ ఇచ్చింది. ల్యాండ్ పూలింగ్ రూల్స్ 2025ను అమలు చేస్తూ మరిన్ని ప్రయోజనాలు అందిస్తున్నామని చెబుతోంది. ఉండవల్లి, పెనుమాకలో 40.25 ఎకరాలు స్వచ్ఛందంగా ఇచ్చిన ఉదాహరణలు ఉన్నాయి. మరోవైపు 65 మంది రైతులు 354 ఎకరాలు అందజేశారని తాజా నివేదికలు చెబుతున్నాయి.
విపక్షాలు ఈ హామీలను ప్రశ్నిస్తున్నాయి. మాజీ ముఖ్యమంత్రి వైఎస్ జగన్ మోహన్ రెడ్డి ఫేజ్-1లోనే 50,000 ఎకరాలు అభివృద్ధి కాలేదని రైతులు ఏడుస్తున్నారని విమర్శించారు. ఫేజ్-2లో మరో 16,666 ఎకరాలు సమీకరించే ప్రక్రియలో కూడా ఇలాంటి సమస్యలు ఎదురవుతాయని ఆయన అన్నారు.
కొందరు రైతులు స్వచ్ఛందంగా భూములు ఇచ్చినప్పటికీ, ఫేజ్-1లో అసంపూర్తి పనులు (రోడ్లు, భవనాలు, స్పోర్ట్స్ సిటీ) కారణంగా పోరాటాలు జరుగుతున్నాయి. నాయకులు తమ ఇళ్లు నిర్మించుకుంటున్నారు. ఐఏఎస్ అధికారులకు డూప్లెక్స్ ఇళ్లు దాదాపు పూర్తయ్యాయి. అలాగే ఎమ్మెల్యేలు, ఎంపీలు, ఎమ్మెల్సీలు, హెచ్వోడీల భవనాలు కూడా పూర్తయ్యాయి. అయితే రైతుల్లో చాలా మందికి ఇంకా ప్లాట్లు చూపించ లేదు. అందుకే చాలా మంది రైతులు జాయింట్ యాక్షన్ కమిటీగా ఏర్పడి అడుగులు వేస్తున్నారు.
విస్తృత ప్రభావాలు
ఈ భూసేకరణ అమరావతి అభివృద్ధికి ఊతమిస్తుంది. కానీ వ్యవసాయ భూములు తగ్గడం వల్ల రాష్ట్రంలో ఆహార ఉత్పత్తి ప్రభావితమవుతుందని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. రైస్ బౌల్ ప్రాంతంలో 1,00,000 ఎకరాలు వ్యవసాయం నుంచి తొలగిస్తున్నారని విమర్శలు ఉన్నాయి. ప్రభుత్వం పారదర్శకత, రైతులతో సంప్రదింపులు పెంచి ముందుకు సాగాలి. ల్యాండ్ పూలింగ్ ద్వారా స్వచ్ఛంద సహకారాన్ని ప్రోత్సహించడం, పరిహారాలను వేగంగా అమలు చేయడం ద్వారా వివాదాలను తగ్గించవచ్చు. అమరావతి డ్రీమ్ సిటీగా మారాలంటే, రైతుల ఆశలను, ఆశయాలను కాపాడటం అవసరం. ఇది కేవలం ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ మాత్రమే కాదు, సామాజిక న్యాయం కూడా.
అమరావతి సీడ్ యాక్సెస్ రోడ్ నిర్మాణ ప్రణాళిక
అమరావతి అభివృద్ధి ప్రక్రియలో సీడ్ యాక్సెస్ రోడ్ (ఇ3) కీలకమైన ప్రాజెక్టు. ఇది విజయవాడ నుంచి అమరావతి సీడ్ క్యాపిటల్ ఏరియాను కలిపే 8-లేన్ ఆర్టరీయల్ ఫ్లైఓవర్ రోడ్. మొత్తం పొడవు సుమారు 21 కిలోమీటర్లు. ఆంధ్రప్రదేశ్ క్యాపిటల్ రీజియన్ డెవలప్మెంట్ అథారిటీ (ఏపీసీఆర్డీఏ) ఈ ప్రాజెక్టును చేపట్టింది. ఇది నేషనల్ హైవే 16తో కనెక్ట్ చేసి, రాజధాని ప్రాంతంలో కనెక్టివిటీని మెరుగుపరచడానికి ఉద్దేశించినది. మొత్తం అంచనా వ్యయం రూ. 230 కోట్లు. కానీ వివిధ ఫేజుల్లో అదనపు బడ్జెట్ కేటాయింపులు జరిగాయి. ఇది సీడ్ యాక్సెస్ రోడ్ నెట్వర్క్లో భాగం. ఇందులో రోడ్ సర్ఫేస్, అండర్గ్రౌండ్ యుటిలిటీలు, డ్రైనేజ్ సిస్టమ్స్ వంటివి ఉన్నాయి.
మొదటి ఫేజ్ లో నిర్మించిన సీడ్ యాక్సెస్ రోడ్డు
ప్రధాన వివరాలు
ప్రాజెక్టు మాస్టర్ ప్లాన్ ప్రకారం, ఈ రోడ్ 29 గ్రామాలను కలిపి గ్రీన్ కారిడార్లు, వాక్వేలతో సమన్వయం చేస్తుంది. డిజైన్ 33 మీటర్ల వెడల్పుతో ఉంటుంది. ట్రాఫిక్ ఫ్లోను సులభతరం చేస్తుంది. భవిష్యత్ అర్బన్ ఎక్స్పాన్షన్కు అనుగుణంగా ఉంటుంది. ఇది సుస్థిర అభివృద్ధికి మద్దతిస్తుందని. బీఆర్టీ కారిడార్లు, యూనివర్సల్ యాక్సెసబిలిటీని కలిగి ఉంటుంది.
| ఫేజ్ | పొడవు | వివరాలు | అంచనా వ్యయం | స్టేటస్ |
| ఫేజ్-1 | 18.3 కిమీ (దొండపాడు నుంచి వెంకటపాలెం) | రోడ్ నిర్మాణం పూర్తి. | రూ. 230 కోట్లు (మొత్తం ప్రాజెక్టు భాగం) | 2018లో పూర్తి. |
| ఫేజ్-2 | 3.92 కిమీ (వెంకటపాలెం నుంచి ఉండవల్లి) | రోడ్ డెవలప్మెంట్, ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ వర్క్స్. | రూ. 190 కోట్లు | పురోగతిలో ఉంది (2025 నుంచి). |
| ఫేజ్-3 | 3.5 కిమీ (ప్రకాశం బ్యారేజ్ నుంచి మణిపాల్ హాస్పిటల్) | 320 మీటర్ల కేబుల్ బ్రిడ్జ్, NH-16తో కనెక్షన్. | రూ. 593 కోట్లు | ప్లానింగ్ స్టేజ్లో, టెండర్లు ఆమోదం (2025 డిసెంబర్). |
ఈ ప్రణాళికలో రైతుల వ్యతిరేకత, రాజకీయ ఆలస్యాలు ఉన్నప్పటికీ, 2025లో ప్రాజెక్టు పునరుద్ధరణ జరిగింది. మొత్తం అమరావతి ప్రాజెక్టులో రూ. 58,000 కోట్లు పెట్టుబడులు ఉన్నాయి. ఇందులో సీడ్ రోడ్ కీలకం. భవిష్యత్ ప్లాన్లో 30 ఏళ్ల స్కేలబిలిటీ, ఆర్థిక వృద్ధి, జనాభా పెరుగుదలకు అనుగుణంగా ఉంటుంది.

