ఆయుర్వేదానికి పూర్వ వైభవం వస్తోందా?

దాదాపు 30 ఏళ్లుగా ఆయుష్ వైద్యశాలలు శిధిలావస్థకు చేరుకున్నాయి. వాటిని బాగు చేయాలనే ఆలోచన ఏ ప్రభుత్వమూ చేయలేదు. అరకొర సౌకర్యాలతో, ఇరుకు గదుల్లో, కొన్ని చోట్ల భవనాలు కూలిపోయే పరిస్థితిలో ఉన్నాయి. ప్రాచీన వైద్య విధానాలను పూర్తిగా పక్కనబెట్టి, ఆయుర్వేదం వంటి వ్యవస్థలను నిర్లక్ష్యం చేయడం వల్ల గ్రామీణ, పట్టణ ప్రాంతాల్లోని లక్షలాది ప్రజలు సహజ చికిత్సలకు దూరమయ్యారు. ఇప్పుడు కూటమి ప్రభుత్వం ఈ లోటును తీర్చేందుకు నేషనల్ ఆయుష్ మిషన్ (NAM) 2025-26 వార్షిక ప్రణాళికలో భాగంగా భారీ ఎత్తున మౌలిక సదుపాయాల అభివృద్ధికి ఉపక్రమించింది. ఏపీ మెడికల్ సర్వీసెస్ అండ్ ఇన్‌ఫ్రాస్ట్రక్చర్ డెవలప్‌మెంట్ కార్పొరేషన్ (APMSIDC) ఆధ్వర్యంలో ఈ పనులు చురుగ్గా సాగుతున్నాయి.

ఆయుర్వేద గొప్పతనం – ఆధునిక ఆరోగ్యానికి పునాది

ఆయుర్వేదం కేవలం రోగ చికిత్స మాత్రమే కాదు అది జీవన విధానం. ‘ఆయుః’ (జీవితం), ‘వేదం’ (జ్ఞానం) అనే సంస్కృత పదాల నుంచి వచ్చిన ఈ వ్యవస్థ శరీరం, మనస్సు, ఆత్మల మధ్య సమతుల్యతను ఆధారం చేసుకుని రోగాలను నివారిస్తుంది. మూలికలు, యోగం, ఆహార విధానాలు, పంచకర్మ వంటి పద్ధతుల ద్వారా రోగాల రూపును మార్చకుండా వాటి మూల కారణాలను నిర్మూలిస్తుంది. ఆధునిక వైద్యంతో కలిసి నడిస్తే దీర్ఘకాలిక వ్యాధులు (డయాబెటిస్, హైపర్‌టెన్షన్, ఆర్థరైటిస్) నియంత్రణలో ఆయుర్వేదం అద్భుత ఫలితాలు ఇస్తుందని ప్రపంచవ్యాప్తంగా అధ్యయనాలు నిరూపించాయి. యోగా, ప్రాణాయామం వంటి ఆయుష్ అంగాలు ఒత్తిడి, రోగనిరోధక శక్తిని పెంచడంలో కీలకపాత్ర పోషిస్తాయి.

ఈ నేపథ్యంలోనే కూటమి ప్రభుత్వం చేపట్టిన కార్యాచరణ ప్రత్యేకత కలిగి ఉంది. 90 కేంద్రాల్లో ఆధునీకరణ, 60 ప్రభుత్వాసుపత్రుల్లో కొత్త ఆయుష్ కేంద్రాల నిర్మాణం, ఇందులో ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రాల్లో 26, సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రాల్లో 26, జిల్లా ఆసుపత్రుల్లో 8 కేంద్రాలు ఉన్నాయి. ఏలూరు, మచిలీపట్నం, ఒంగోలు, చిత్తూరు, కడప, కర్నూలు, నంద్యాల జిల్లా ఆసుపత్రుల్లో ప్రతి ఒక్క ఆయుష్ కేంద్రానికి రూ.50 లక్షలు కేటాయించి కొత్తగా నిర్మాణం జరుగుతోంది. ఇండియన్ పబ్లిక్ హెల్త్ స్టాండర్డ్స్ (IPHS) మార్గదర్శకాలు, ‘ఆయుష్మాన్ ఆరోగ్య మందిర్’ (AAM) బ్రాండింగ్ ప్రకారం మెడికల్ ఆఫీసర్ గది, ఫార్మసీ, రిసెప్షన్, టాయిలెట్స్ వంటి అన్ని అత్యాధునిక సౌకర్యాలు ఏర్పాటు చేస్తున్నారు.

ఆయుర్వేదానికి కొత్త ఊపిరి

ఈ అభివృద్ధి కేవలం భవనాలు కట్టడం మాత్రమే కాదు ప్రాచీన వైద్యాన్ని ఆధునిక ప్రమాణాలతో ముడిపెట్టి ప్రజలకు చేరువ చేయడం. గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో ఆయుర్వేద వైద్యులు, మందులు, యోగా సెషన్లు సులభంగా అందుబాటులోకి వస్తాయి. కేంద్ర ప్రభుత్వం ఆయుష్ మిషన్ ద్వారా ఇస్తున్న ప్రోత్సాహం, రాష్ట్ర ప్రభుత్వం తీసుకున్న చొరవ రెండూ కలిసి ఆయుర్వేదానికి పూర్వ వైభవం తిరిగి ఇవ్వడానికి దోహదపడతాయి.

రెండు నెలల్లో ఈ 150 కేంద్రాలు పూర్తి స్థాయిలో ప్రారంభమైతే ఆయుర్వేదం కేవలం ‘ప్రాచీనం’గా మిగిలిపోకుండా, ఆధునిక ఆరోగ్య సేవలలో అనివార్య భాగంగా మారుతుంది. ఆయుష్‌కు పూర్వ వైభవం తిరిగి వచ్చే ప్రక్రియ ఇప్పుడు ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో దృఢంగా మొదలైంది. ఇది కేవలం భవనాల అభివృద్ధి కాదు, సాంస్కృతిక, ఆరోగ్య వారసత్వం పునరుద్ధరణ కూడా.