కావూరిది ఐదు దశాబ్దాల రాజకీయ ప్రస్థానం
ఇంజనీరింగ్ పట్టా నుంచి ఢిల్లీ పీఠం వరకు.. సాంబశివరావు అరుదైన ప్రయాణం.
వరంగల్ నిట్ (NIT) క్యాంపస్లో సివిల్ ఇంజనీరింగ్ ప్లాన్లు గీసిన ఆ చేతులే.. ఐదు దశాబ్దాల పాటు తెలుగు రాష్ట్రాల రాజకీయ ముసాయిదాను కూడా శాసించాయి. సామాన్య రైతు కుటుంబం నుంచి వచ్చి, సాంకేతిక మేధస్సును రాజకీయ చతురతతో మేళవించి, అపజయం ఎరుగని ధీశాలిగా ఐదు సార్లు పార్లమెంటులో అడుగుపెట్టిన 'నిబద్ధత' గల నాయకుడు కావూరి సాంబశివరావు. ఇంజనీరింగ్ పట్టా చేతబట్టి పారిశ్రామికవేత్తగా దేశవ్యాప్తంగా సాగునీటి ప్రాజెక్టుల నిర్మాణం చేపట్టిన ఆయన, అదే పట్టుదలతో ఢిల్లీ పీఠంపై కేంద్ర మంత్రిగా కొలువుదీరి జౌళి రంగానికి సరికొత్త జవజీవాలు పోశారు. పదవుల కోసం పాకులాడకుండా, సిద్ధాంతాల కోసం పార్టీలను సైతం వీడిన ఈ రాజకీయ భీష్ముడి ప్రస్థానం ఇప్పుడు జ్ఞాపకంగా మిగిలిపోవడంతో తెలుగు రాష్ట్రాల్లో ఒక సుదీర్ఘ శకం ముగిసినట్లయింది.
తెలుగు రాజకీయాల్లో తనదైన ముద్ర వేసిన సీనియర్ నేత, కేంద్ర మాజీ మంత్రి కావూరి సాంబశివరావు (82) కన్నుమూశారు. గత కొంతకాలంగా అనారోగ్యంతో బాధపడుతున్న ఆయన, హైదరాబాద్లోని ఒక ప్రైవేట్ ఆసుపత్రిలో చికిత్స పొందుతూ బుధవారం (మార్చి 11, 2026) తుదిశ్వాస విడిచారు. ఇంజనీర్గా ప్రస్థానం మొదలుపెట్టి, కేంద్ర మంత్రి స్థాయికి ఎదిగిన కావూరి మరణం పట్ల రాజకీయ, పారిశ్రామిక వర్గాలు దిగ్భ్రాంతి వ్యక్తం చేస్తున్నాయి. 1943 అక్టోబర్ 1న కృష్ణా జిల్లా దోసపాడులో జన్మించిన కావూరి, విద్యావంతుడిగా, నిబద్ధత గల నాయకుడిగా అందరి మన్ననలు పొందారు. ఆయనకు భార్య హేమలత, ఒక కుమారుడు మరియు ముగ్గురు కుమార్తెలు ఉన్నారు.
నిట్ వరంగల్ నుంచి లోక్సభ వరకు..
కావూరి ప్రస్థానం కృష్ణా జిల్లాలోని ఒక సామాన్య గ్రామం దోసపాడులో మొదలైంది. రాజకీయాల్లోకి రాకముందు కావూరి ఒక విజయవంతమైన సివిల్ ఇంజనీర్. వరంగల్ నిట్ (NIT) నుంచి ఇంజనీరింగ్ పట్టా పొందిన ఆయన, ప్రోగ్రెసివ్ కన్స్ట్రక్షన్స్ అనే నిర్మాణ సంస్థను స్థాపించి, దేశవ్యాప్తంగా అనేక ప్రాజెక్టులను నిర్మించి ప్రముఖ పారిశ్రామికవేత్తగా పేరు సంపాదించారు. వరంగల్ నిట్ (NIT) నుంచి సివిల్ ఇంజనీరింగ్ పట్టా పొందిన ఆయన, వృత్తి రీత్యా ఇంజనీర్గా ప్రస్థానం ప్రారంభించినా, ప్రజా సేవపై ఉన్న మక్కువతో రాజకీయాల్లోకి అడుగుపెట్టారు. విద్యార్థి దశ నుంచే నాయకత్వ లక్షణాలు చాటిన ఆయన, ఆ తర్వాతి కాలంలో ఒక పారిశ్రామికవేత్తగా ప్రోగ్రెసివ్ కన్స్ట్రక్షన్స్ ద్వారా వేలాది మందికి ఉపాధి కల్పించారు.
విజేతగా ఐదు సార్లు.. ఢిల్లీలో తెలుగు గళం
కావూరి అంటేనే అపజయం ఎరుగని ధీశాలిగా పేరుంది. లోక్సభకు ఆయన ఏకంగా 5 సార్లు ఎన్నికయ్యారు. మచిలీపట్నం పార్లమెంట్ నియోజకవర్గం నుండి మూడు సార్లు (1984, 1989, 1998) విజయం సాధించి ఆ ప్రాంత అభివృద్ధికి బాటలు వేశారు. అనంతరం ఏలూరు నియోజకవర్గం నుండి రెండు సార్లు (2004, 2009) ఎంపీగా గెలుపొంది, ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ నుంచి జాతీయ స్థాయిలో కీలక నాయకుడిగా ఎదిగారు. పార్లమెంటరీ కమిటీల్లో ఆయన అందించిన సలహాలు, సూచనలు ఎంతో విలువైనవిగా పరిగణించబడతాయి.
కేంద్ర మంత్రిగా జౌళి రంగానికి ఊతం..
సుదీర్ఘ కాలం నిరీక్షించినా, చివరకు 2013లో మన్మోహన్ సింగ్ ప్రభుత్వంలో కేంద్ర జౌళి శాఖ (Textiles) మంత్రిగా కావూరి బాధ్యతలు చేపట్టారు. మంత్రిగా బాధ్యతలు స్వీకరించిన అతి తక్కువ కాలంలోనే ఎగుమతుల పెంపునకు, చేనేత కార్మికుల సంక్షేమానికి ఆయన అనేక సంస్కరణలు తీసుకువచ్చారు. ముఖ్యంగా దేశీయ వస్త్ర రంగాన్ని అంతర్జాతీయ స్థాయిలో పోటీ పడేలా చేయడంలో ఆయన తన ఇంజనీరింగ్ మేధస్సును కూడా ఉపయోగించారు.
సిద్ధాంతాల కోసం రాజీలేని పోరాటం..
రాష్ట్ర విభజన సమయంలో కావూరి సాంబశివరావు ఒక దృఢమైన వైఖరిని అవలంబించారు. ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ విభజనను తీవ్రంగా వ్యతిరేకిస్తూ, తన నిరసనను ఢిల్లీ స్థాయిలో గట్టిగా వినిపించారు. చివరకు సిద్ధాంతాలకు కట్టుబడి కాంగ్రెస్ పార్టీకి రాజీనామా చేసి బీజేపీలో చేరారు. రాజకీయాల్లో పదవుల కంటే విలువలే ముఖ్యమని చాటిచెప్పిన అరుదైన నేత ఆయన.
ముగిసిన ఒక విజ్ఞాన గని ప్రస్థానం..
కావూరి కేవలం రాజకీయ నాయకుడే కాదు, ఒక గొప్ప విద్యావేత్త. సమాజ సేవకుడు. కావూరి చారిటబుల్ ట్రస్ట్ ద్వారా వేలాది మంది పేదలకు సాయం అందించారు. ఆయన మరణం తెలుగు రాష్ట్రాలకే కాకుండా, దేశ రాజకీయాలకూ తీరని లోటు. నిరాడంబరత, మేధస్సు కలగలిసిన కావూరి సాంబశివరావు ప్రస్థానం భావి తరాలకు ఎప్పటికీ స్ఫూర్తిదాయకమని రాజకీయ నాయులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
కావూరి మృతిపై ఆంధ్రప్రదేశ్ ముఖ్యమంత్రి నారా చంద్రబాబు నాయుడు, డిప్యూటీ సీఎం పవన్ కల్యాణ్, మాజీ సీఎం వైఎస్ జగన్ మోహన్ రెడ్డి, ఏపీసీసీ అధ్యక్షురాలు వైఎస్ షర్మిల, ఇతర రాజకీయ నేతలు ప్రగాఢ సంతాపం వ్యక్తం చేశారు. తెలుగు రాష్ట్రాలు ఒక గొప్ప మేధావిని, అనుభవజ్ఞుడైన నాయకుడిని కోల్పోయాయని వారు కొనియాడారు.
